Üniversite Okuyan Çocuğa Nafaka: 18 Yaş Sonrası Yardım Nafakası (Eğitim Nafakası) 2026

Türkiye’de her yıl binlerce boşanma davası sonuçlanmakta ve bu davaların önemli bir kısmında çocukların nafaka hakları gündeme gelmektedir. Peki, çocuk 18 yaşını doldurduğunda nafaka yükümlülüğü otomatik olarak sona erer mi? Üniversite okuyan çocuğa nafaka verilip verilmeyeceği, özellikle boşanmış ailelerin en çok merak ettiği konuların başında gelmektedir.

Türk Medeni Kanunu’nun 328. maddesinin 2. fıkrası (TMK 328/2), eğitimine devam eden ergin çocuklar için önemli bir düzenleme getirmiştir. Bu düzenlemeye göre, 18 yaş sonrası yardım nafakası belirli şartların varlığı halinde devam edebilmektedir. Yargıtay’ın yerleşik içtihatları da bu konuda vatandaşlara önemli haklar tanımaktadır.

İçindekiler Tablosu

İştirak Nafakası ve Yardım Nafakası Arasındaki Temel Farklar

Üniversite okuyan çocuğa nafaka konusunu anlamak için öncelikle iştirak nafakası ve yardım nafakası kavramlarını birbirinden ayırmak gerekmektedir. Bu iki nafaka türü, farklı yasal dayanakları ve uygulama koşulları bakımından birbirinden ayrılmaktadır.

İştirak Nafakası Nedir?

İştirak nafakası, Türk Medeni Kanunu’nun 182. ve 327. maddelerinde düzenlenmiş olup, boşanma sonrasında velayeti kendisine verilmeyen ebeveynin, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katkıda bulunması amacıyla ödediği nafaka türüdür.

İştirak nafakasının temel özellikleri şunlardır:

  • Çocuğun 18 yaşını (erginlik yaşını) doldurmasına kadar devam eder
  • Velayet hakkına sahip ebeveyn tarafından diğer ebeveynden talep edilir
  • Mahkeme kararı ile belirlenir ve icra yoluyla tahsil edilebilir
  • Çocuğun reşit olması ile kendiliğinden sona erer

Yardım Nafakası (Eğitim Nafakası) Nedir?

Yardım nafakası ise Türk Medeni Kanunu’nun 364. maddesinde düzenlenmiş olup, yoksulluğa düşecek olan hısımlara ödenen nafaka türüdür. Ancak eğitimi devam eden ergin çocuklar için TMK 328/2 özel bir düzenleme getirmiştir.

TMK 328/2 hükmüne göre: “Çocuk ergin olduğu halde eğitimi devam ediyorsa, ana ve baba durum ve koşullara göre kendilerinden beklenebilecek ölçüde olmak üzere, eğitimi sona erinceye kadar çocuğa bakmakla yükümlüdürler.”

Bu düzenleme kapsamında, eğitimi devam eden ergin çocuğa ödenen nafaka, doktrinde “eğitim nafakası” veya “bakım nafakası” olarak da adlandırılmaktadır.

İştirak ve Yardım Nafakası Karşılaştırması

Özellikİştirak NafakasıYardım Nafakası (Eğitim)
Yasal DayanakTMK 182, 327TMK 328/2, 364
Yaş Sınırı18 yaşına kadarEğitim sonuna kadar
Talep EdenVelayet sahibi ebeveynErgin çocuğun kendisi
Sona ErmeKendiliğinden (18 yaş)Mahkeme kararı ile
Dava TürüVelayet davası ile birlikteAyrı dava açılması gerekir
Temel ŞartVelayet düzenlemesiEğitimin devam etmesi

Türk Medeni Kanunu’nda 18 Yaş Sonrası Nafaka Düzenlemesi

Türk hukukunda çocuğa nafaka ödeme yükümlülüğü, temel olarak TMK’nın 327, 328 ve 364. maddelerinde düzenlenmiştir. Bu maddeler, 18 yaş sonrası yardım nafakası talebinin hukuki temelini oluşturmaktadır.

TMK 327. Madde: Ana ve Babanın Bakım Borcu

TMK’nın 327. maddesi, ana ve babanın çocuğun bakım ve eğitim giderlerini karşılama yükümlülüğünü düzenlemektedir. Madde hükmüne göre: “Çocuğun bakımı, eğitimi ve korunması için gerekli giderler ana ve baba tarafından karşılanır.”

Bu düzenleme, çocuğun temel ihtiyaçlarının karşılanmasında her iki ebeveynin de sorumlu olduğunu açıkça ortaya koymaktadır. Boşanma durumunda bile bu sorumluluk devam etmektedir.

TMK 328. Madde: Bakım Borcunun Süresi

TMK 328. maddesi, bakım borcunun süresini belirlemekte olup, iki fıkradan oluşmaktadır:

Birinci fıkra: “Ana ve babanın bakım borcu, çocuğun ergin olmasına kadar devam eder.”

İkinci fıkra (TMK 328/2): “Çocuk ergin olduğu halde eğitimi devam ediyorsa, ana ve baba durum ve koşullara göre kendilerinden beklenebilecek ölçüde olmak üzere, eğitimi sona erinceye kadar çocuğa bakmakla yükümlüdürler.”

İşte bu ikinci fıkra, üniversite okuyan çocuğa nafaka verilmesinin hukuki dayanağını oluşturmaktadır. Kanun koyucu, eğitimin toplumsal önemi nedeniyle, ergin çocukların eğitim süresince desteklenmesi gerektiğini kabul etmiştir.

TMK 364. Madde: Yardım Nafakası Yükümlülüğü

TMK 364/1. maddesi genel yardım nafakası yükümlülüğünü düzenlemektedir: “Herkes, yardım etmediği takdirde yoksulluğa düşecek olan üstsoyu ve altsoyu ile kardeşlerine nafaka vermekle yükümlüdür.”

Yargıtay’ın güncel içtihatlarında, eğitimi devam eden ergin çocuklar için TMK 328/2’nin özel hüküm niteliğinde olduğu kabul edilmektedir. Bu nedenle, eğitim nafakası taleplerinde TMK 364’teki “yoksulluğa düşme” şartının aranmayacağı, eğitimin devam etmesinin yeterli olduğu belirtilmektedir.


Üniversiteye Giden Çocuğa Nafaka Verilir Mi?

Evet, üniversiteye giden çocuğa nafaka verilir. Yargıtay’ın yerleşik içtihatları, üniversite eğitimine devam eden ergin çocukların, eğitimleri sona erene kadar anne ve babalarından yardım nafakası talep edebileceğini açıkça kabul etmektedir.

Örgün Öğretimde Okuyan Çocuğun Nafaka Hakkı

Devlet veya vakıf üniversitelerinin örgün öğretim programlarında eğitim gören çocuklar, kural olarak yardım nafakası talep edebilirler. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2015/12221 E., 2015/16937 K. sayılı kararında belirtildiği üzere, üniversitede eğitim gören ve geliri bulunmayan öğrencilerin, eğitimleri sona erene kadar nafaka hakkı bulunmaktadır.

Örgün öğretimde nafaka hakkı için aranan temel şartlar:

  • Çocuğun fiilen üniversite eğitimine devam etmesi
  • Düzenli bir gelirinin bulunmaması
  • Ebeveynlerin mali gücünün yeterli olması

Açıköğretim Fakültesinde Okuyan Çocuğun Durumu

Yargıtay, açıköğretim fakültesinde okumanın yardım nafakasına engel teşkil etmediğine karar vermiştir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2012/14729 E., 2012/20641 K. sayılı kararında, bir meslek yüksekokulundan mezun olup açıköğretim fakültesinde eğitimine devam eden 23 yaşındaki çocuğun yardım nafakası alabileceği belirtilmiştir.

Ancak açıköğretim öğrencileri için önemli bir ayrım bulunmaktadır: Açıköğretimde okuyan çocuğun sigortalı bir işte çalışıp gelir elde etmesi durumunda, nafaka talebi reddedilebilir veya nafaka miktarı bu duruma göre belirlenebilir (Yargıtay 3. HD., 2009/21147 E., 2010/645 K.).

Özel (Vakıf) Üniversitesinde Okuyan Çocuğun Nafaka Hakkı

Özel üniversitede veya KKTC’deki üniversitelerde ücretli eğitim gören çocuklar için de yardım nafakasına hükmedilmektedir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2014/320 E., 2014/3185 K. sayılı kararına göre, babanın mali gücü oranında özel üniversite öğrencisi çocuğa nafaka ödenmesine karar verilebilir.

Özel üniversite öğrencileri için nafaka belirlenirken dikkate alınan faktörler:

  • Çocuğun burslu olup olmadığı
  • Üniversite harç ve eğitim giderleri
  • Babanın ekonomik durumu ve ödeme gücü
  • Annenin ekonomik katkı kapasitesi

Yurtdışında Okuyan Çocuğun Nafaka Hakkı

Yurtdışında üniversite eğitimi gören çocuklar da yardım nafakası talep edebilir. Ancak bu durumda, eğitim masraflarının yüksekliği nedeniyle, ebeveynlerin mali kapasiteleri daha detaylı şekilde değerlendirilmektedir. Mahkeme, “beklenebilirlik” ölçütünü uygulayarak, ebeveynlerin yurtdışı eğitim masraflarını karşılama gücünün bulunup bulunmadığını araştırmaktadır.


Dershaneye Giden Çocuğa Nafaka Ödenir Mi?

Evet, üniversiteye hazırlık sürecinde dershaneye giden çocuğa da nafaka ödenebilir. Yargıtay, üniversite hazırlık sürecini eğitimin doğal bir parçası olarak kabul etmektedir.

Üniversite Hazırlık Sürecinde Nafaka

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2010/19165 E., 2010/21689 K. sayılı kararında, liseden mezun olmuş ve üniversite sınavına hazırlanan (dershaneye giden) çocuğun, eğitim ve geçim giderlerini karşılayamadığı durumlarda yardım nafakası talep etme hakkı bulunduğu belirtilmiştir.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi’nin 2017/363 E., 2017/324 K. sayılı kararında da, “üniversiteye hazırlık kursuna gitmenin anayasal bir hak olduğu ve bu süreçte çalışmanın beklenemeyeceği” ifade edilmiştir.

Hazırlık Süresi İçin Makul Süre Kavramı

Dershane döneminde nafaka talep edilebilmesi için, bu sürenin “makul” sınırlar içinde kalması gerekmektedir. Genel uygulamada:

  • İlk yıl hazırlık dönemi için nafaka talebi olumlu karşılanmaktadır
  • İkinci yıl hazırlık süreci için de gerekçe gösterilmesi halinde nafaka verilebilir
  • Üç yılı aşan hazırlık süreleri için nafaka talebi reddedilebilir

Ancak her somut olay kendi koşulları içinde değerlendirilmekte, çocuğun hazırlık sürecindeki ciddiyeti, sınav sonuçları ve ebeveynlerin mali durumu göz önünde bulundurulmaktadır.


Okuyan Erkek Çocuğun Nafakası Ne Zaman Kesilir?

Türk hukukunda erkek ve kız çocuklar arasında nafaka açısından herhangi bir ayrım bulunmamaktadır. Dolayısıyla “okuyan erkek çocuğun nafakası ne zaman kesilir?” sorusunun cevabı, kız çocukları için de aynıdır.

Nafakanın Kesilme Zamanını Belirleyen Kriterler

Yardım nafakası, aşağıdaki durumların gerçekleşmesi halinde kesilebilir:

1. Eğitimin Tamamlanması: Üniversite eğitiminin resmen bittiği tarih itibarıyla nafaka yükümlülüğü sona erer. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2010/5616 E., 2010/7774 K. sayılı kararında, yargılama sırasında eğitim bitmişse, o tarihe kadar olan süre için nafakaya hükmedileceği belirtilmiştir.

2. Ekonomik Bağımsızlığın Kazanılması: Çocuğun düzenli gelir elde etmeye başlaması halinde nafaka kesilebilir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2015/1323 E., 2015/9701 K. sayılı kararına göre, üniversiteyi bitirip sigortalı bir işte çalışmaya başlayan çocuğun yardım nafakası kaldırılır.

3. Sigortalı Çalışmaya Başlama: Açıköğretimde veya örgün öğretimde okuyan çocuğun sigortalı çalıştığı tespit edilirse, geliri ve iş durumu araştırılarak nafaka kesilebilir.

Uzatmalı Öğrenci Durumu

Eğitim süresinin uzaması, tek başına nafakanın kesilmesi sebebi sayılmamaktadır. Yargıtay bir kararında, uzatmalı öğrenci statüsünde olan çocuk lehine de nafakaya hükmedilmesini uygun görmüştür (Güzel, 2023). Ancak eğitimin makul sürede tamamlanmaması durumunda, mahkeme somut olayın koşullarını değerlendirerek karar vermektedir.

Lisansüstü Eğitim (Yüksek Lisans ve Doktora) Durumu

Lisansüstü eğitim konusunda Yargıtay’ın yaklaşımı şu şekildedir:

Yüksek Lisans: Genel olarak TMK 328/2 kapsamında değerlendirilip nafaka hakkı tanınmaktadır.

Doktora: Doktora eğitimi sırasında çocuğun kendi geçimini sağlayabileceği kabul edilerek, genellikle nafaka kapsamı dışında tutulmaktadır (Mıdık, 2023; Savaş, 2023). Ancak doktora öğrencisinin hiçbir geliri yoksa ve ebeveynlerin mali durumu uygunsa, mahkeme nafakaya hükmedebilir.


Baba Kızına Ne Zamana Kadar Nafaka Öder?

Babanın kızına nafaka ödeme yükümlülüğü, temel olarak eğitim bitene kadar devam etmektedir. Ancak Yargıtay kararları, kız çocukları için mezuniyet sonrası iş bulma sürecini de kapsayan genişletici yorumlar getirmiştir.

Mezuniyet Sonrası İş Arama Süreci

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2011/14457 E., 2011/18098 K. sayılı kararında, Güzel Sanatlar Fakültesi mezunu olan ancak işsiz olan reşit kız çocuğu için babanın yardım yükümlülüğünün devam ettiğine hükmedilmiştir.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2016/16147 E., 2017/5619 K. sayılı kararında ise, Türkçe Öğretmenliği bölümünden mezun olan ancak atanamadığı için KPSS’ye hazırlanan kız çocuğu için bağlanan yardım nafakasının kaldırılması talebi reddedilmiştir. Mahkeme, ülkenin ekonomik koşulları ve iş bulma zorluğunu gözeterek, düzenli gelir elde edene kadar babanın desteğinin sürmesi gerektiğine karar vermiştir.

KPSS ve Diğer Sınav Hazırlık Süreçleri

Üniversite mezuniyeti sonrasında KPSS, DGS, ALES gibi sınavlara hazırlanan çocukların nafaka hakkı, mahkeme tarafından somut olayın koşullarına göre değerlendirilmektedir. Genel olarak:

  • Mezuniyetten sonraki ilk yıl hazırlık süreci için nafaka devam edebilir
  • Çocuğun sınavlara aktif olarak hazırlandığının kanıtlanması gerekmektedir
  • İş bulma imkânlarının araştırılıp araştırılmadığı değerlendirilir

Nafaka Miktarının Belirlenmesinde Dikkate Alınan Kriterler

Yardım nafakasının miktarı, mahkeme tarafından hakkaniyete uygun şekilde belirlenmektedir. Bu belirleme sürecinde dikkate alınan temel kriterler şunlardır:

Çocuğa İlişkin Kriterler

KriterAçıklama
Eğitim DurumuÜniversite türü (devlet/vakıf), bölüm, sınıf
Barınma GiderleriYurt, ev kirası, ailesinin yanında kalma
Ulaşım GiderleriOkul-ev arası ulaşım masrafları
Beslenme GiderleriGünlük yemek ve temel ihtiyaçlar
Eğitim MateryalleriKitap, kırtasiye, bilgisayar vb.
Sağlık GiderleriTedavi, ilaç masrafları
Gelir DurumuBurs, yarı zamanlı çalışma geliri

Anne ve Babaya İlişkin Kriterler

KriterAçıklama
Gelir DüzeyiMaaş, kira geliri, ticari kazanç
Mal VarlığıTaşınmaz, araç, banka hesapları
Borç DurumuKredi, icra takibi, nafaka yükümlülükleri
Bakmakla Yükümlü Olduğu KişilerDiğer çocuklar, yaşlı ebeveynler
Sağlık DurumuEngellilik, kronik hastalık
Çalışma KapasitesiEmeklilik, işsizlik

Her İki Ebeveynin Ortak Sorumluluğu

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2015/17254 E., 2016/3205 K. sayılı kararında, yardım nafakası belirlenirken sadece babanın değil, annenin de ekonomik durumunun araştırılacağı ve her iki ebeveynin ödeme güçleri oranında eğitime katkı sağlaması gerektiği belirtilmiştir.


Yardım Nafakası Davası Açma Süreci

Eğitimi devam eden ergin çocuğun yardım nafakası talep edebilmesi için bizzat dava açması gerekmektedir. İştirak nafakası kendiliğinden yardım nafakasına dönüşmez.

Davayı Kimler Açabilir?

Yalnızca ergin çocuğun kendisi yardım nafakası davası açabilir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2013/2413 E., 2013/3980 K. sayılı kararında, “Reşit olan çocuk adına velayeten annesi iştirak nafakası isteyemez. Şartları varsa, reşit çocuk yardım nafakası talebinde bulunabilir” denilmiştir.

Görevli ve Yetkili Mahkeme

Görevli Mahkeme: Aile Mahkemesi

Yetkili Mahkeme: Davalı ebeveynin (nafaka talep edilen kişinin) yerleşim yeri mahkemesi

Dava Açma Süreci Adımları

  1. Avukat Danışmanlığı: Hukuki durumunuzun değerlendirilmesi
  2. Belgelerin Hazırlanması: Öğrenci belgesi, gelir durumu belgeleri
  3. Dava Dilekçesinin Hazırlanması: Talep ve gerekçelerin yazılması
  4. Harç ve Gider Avansının Yatırılması: Mahkeme masraflarının ödenmesi
  5. Davanın Açılması: Dilekçenin mahkemeye sunulması
  6. Tensip Kararı: Mahkemenin dava sürecini başlatması
  7. Duruşmalar: Tarafların dinlenmesi, delillerin incelenmesi
  8. Karar: Mahkemenin nafaka hakkında hüküm vermesi

Gerekli Belgeler

  • Nüfus cüzdanı fotokopisi
  • Öğrenci belgesi (güncel)
  • Transkript (ders geçme durumu)
  • Gelir durumunu gösterir belgeler (burs, çalışma durumu)
  • Barınma giderlerini gösterir belgeler (kira sözleşmesi, yurt belgesi)
  • Ebeveynlerin ekonomik durumuna ilişkin bilgiler (biliniyorsa)

Yargıtay Kararları Işığında Önemli Hukuki İlkeler

Yargıtay, üniversite okuyan çocuğa nafaka konusunda tutarlı bir içtihat geliştirmiştir. Bu kararlardan öne çıkan hukuki ilkeler şunlardır:

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı (2015/1020)

Yargıtay HGK, E. 2013/3-1627, K. 2015/1020, T. 13.03.2015 sayılı emsal kararında, aşağıdaki önemli ilkeler belirlenmiştir:

“Davacı çocuk reşit olup, iki yıllık meslek yüksek okulu mezunudur. Aynı zamanda, eğitimini 4 yıllık bir fakültede tamamlamak isteyerek, Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesine de kayıt yaptırmıştır… Bu durumda, davacı çocuğun davalı babanın yardımına ihtiyacı olduğu anlaşılmaktadır.”

Bu karar, açıköğretim fakültesinde okuyan ve ikinci üniversite eğitimi alan çocukların da yardım nafakası hakkına sahip olduğunu teyit etmektedir.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin Güncel Yaklaşımı

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2015/10576 E., 2015/18488 K. sayılı kararında:

“Kural olarak anne babanın bakım borcu, çocuğun ergin olmasına kadar devam eder. Ancak çocuk ergin olduğu halde eğitimi devam ediyorsa, ana ve baba, durum ve koşullara göre kendilerinden beklenebilecek ölçüde olmak üzere, eğitimi sona erinceye kadar çocuğa bakmakla yükümlüdür.”

Ekonomik Koşulların Değerlendirilmesi

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 12.05.1999 tarih ve 1999/2-288 E., 1999/294 K. sayılı kararında belirtildiği üzere:

“Günümüzdeki ağır ekonomik koşullar karşısında eğitimle çalışmayı bir arada sürdürmenin mümkün olmayacağı, bir kural ve karine olarak kabul edilmelidir.”

Bu ilke, üniversite öğrencilerinin çalışarak kendi geçimlerini sağlamalarının beklenemeyeceğini ortaya koymaktadır.


İştirak Nafakasının Yardım Nafakasına Dönüşmesi

İştirak nafakası, çocuğun 18 yaşını doldurması ile kendiliğinden sona erer. Ancak eğitimi devam eden çocuğun nafaka hakkının devam edebilmesi için yeni bir dava açılması gerekmektedir.

Otomatik Dönüşüm Olmaz

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi’nin 2005/12338 E., 2005/16008 K. sayılı kararında açıkça belirtildiği üzere:

“Çocuk ergin olduğu halde eğitimi devam ediyorsa, ana-babanın eğitim sonuna kadar çocuğa bakma görevi için öngörülen yardım nafakasına hükmedilmeden, sona eren iştirak nafakasının yorum yoluyla sürdürülmesi mümkün değildir.”

18 Yaşından Sonra Ödenen İştirak Nafakasının Durumu

Çocuk reşit olmasına rağmen nafaka yükümlüsü ödemeye devam etmişse:

  • Gönüllü ödeme: Ahlaki görevin yerine getirilmesi olarak kabul edilir, iadesi talep edilemez
  • İcra yoluyla tahsil: Ahlaki yükümlülük olmadığından, ödenen bedelin iadesi talep edilebilir (Yargıtay 3. HD., 2005/6262 E., 2005/9066 K.)

Nafakanın Artırılması ve Azaltılması

Yardım nafakası hükmedildikten sonra, koşullarda değişiklik olması halinde nafakanın artırılması veya azaltılması talep edilebilir.

Nafakanın Artırılmasını Gerektiren Durumlar

  • Eğitim giderlerinin artması (farklı bölüme geçiş, yüksek lisans başlangıcı)
  • Barınma koşullarının değişmesi
  • Enflasyon nedeniyle yaşam maliyetinin artması
  • Nafaka yükümlüsünün gelirinin artması

Nafakanın Azaltılmasını veya Kaldırılmasını Gerektiren Durumlar

  • Çocuğun düzenli gelir elde etmeye başlaması
  • Çocuğun burs alması
  • Nafaka yükümlüsünün gelirinin önemli ölçüde azalması
  • Nafaka yükümlüsünün sağlık sorunları nedeniyle çalışma gücünü kaybetmesi
  • Çocuğun eğitimini tamamlaması

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Üniversite okuyan çocuk kaç yaşına kadar nafaka alabilir?

Üniversite okuyan çocuk için belirli bir yaş sınırı yoktur. Nafaka, eğitimin makul sürede tamamlanmasına kadar devam eder. Genellikle lisans eğitimi için 22-25 yaş, yüksek lisans için 27-28 yaş civarı uygulamada görülmektedir.

2. Açıköğretim fakültesinde okuyan çocuk nafaka alabilir mi?

Evet, açıköğretim fakültesinde okuyan çocuk da yardım nafakası talep edebilir. Ancak aynı zamanda sigortalı bir işte çalışıyorsa, bu durum nafaka miktarını etkileyebilir veya nafaka talebinin reddine neden olabilir.

3. İştirak nafakası 18 yaşında kendiliğinden sona erer mi?

Evet, iştirak nafakası çocuğun 18 yaşını doldurması ile kendiliğinden sona erer. Ayrıca mahkemeden nafakanın kaldırılması kararı alınmasına gerek yoktur.

4. 18 yaşından sonra eğitim nafakası İçin kim dava açar?

Ergin (reşit) çocuğun kendisi dava açar. Anne veya baba, reşit çocuk adına nafaka davası açamaz.

5. Çalışan üniversite öğrencisi nafaka alabilir mi?

Sigortalı ve düzenli geliri olan bir işte çalışan üniversite öğrencisi için nafaka talebi reddedilebilir. Ancak yarı zamanlı veya düşük ücretli işlerde çalışma durumunda, gelir miktarı değerlendirilerek kısmi nafakaya hükmedilebilir.

6. Özel üniversitede okuyan çocuğa nafaka verilir mi?

Evet, özel üniversitede okuyan çocuğa da nafaka verilebilir. Nafaka miktarı belirlenirken, üniversite harç ve giderleri ile ebeveynlerin ödeme kapasitesi değerlendirilir.

7. Yüksek lisans yapan çocuk nafaka alabilir mi?

Evet, yüksek lisans eğitimi de TMK 328/2 kapsamında değerlendirilmektedir. Yüksek lisans yapan ve geliri olmayan çocuk yardım nafakası talep edebilir.

8. Doktora yapan çocuk nafaka alabilir mi?

Doktora eğitimi için nafaka talebi daha zor kabul görmektedir. Genel kanı, doktora aşamasında çocuğun kendi geçimini sağlayabileceği yönündedir. Ancak somut olayın koşullarına göre mahkeme farklı karar verebilir.

9. Dershaneye giden lise mezunu çocuk nafaka alabilir mi?

Evet, üniversiteye hazırlık sürecinde dershaneye giden lise mezunu çocuk yardım nafakası talep edebilir. Bu süre genellikle 1-2 yıl ile sınırlı tutulmaktadır.

10. KPSS’ye hazırlanan üniversite mezunu nafaka alabilir mi?

Yargıtay, üniversiteden mezun olup KPSS’ye hazırlanan ve henüz iş bulamamış çocuklar için nafakanın devamına karar vermiştir. Ancak bu sürenin makul olması gerekmektedir.

11. Yardım nafakası davası ne kadar sürer?

Aile Mahkemesi’nde açılan yardım nafakası davaları ortalama 6-12 ay içinde sonuçlanmaktadır. Ancak bu süre mahkemenin iş yoğunluğuna göre değişebilir.

12. Yardım nafakası geriye dönük alınabilir mi?

Hayır, yardım nafakası geriye dönük olarak talep edilemez. Nafaka, dava tarihinden itibaren hükmedilir. Ancak dava tarihinden itibaren tedbir nafakası istenebilir.

13. Nafaka yükümlüsü ödeme yapmazsa ne olur?

Nafaka yükümlüsü 3 ay üst üste nafaka ödemezse, İcra Ceza Mahkemesi’nde şikayette bulunularak nafaka yükümlüsünün cezalandırılması talep edilebilir. Ayrıca maaş haczi ve mal haczi yollarına başvurulabilir.

14. Annem ve babam boşanmadı, nafaka talep edebilir miyim?

Evet, anne ve babanın boşanmış olması şart değildir. Ayrı yaşayan veya aynı evde yaşayan ebeveynlerden de yardım nafakası talep edilebilir.

15. Hem anneme hem babama nafaka davası açabilir miyim?

Evet, her iki ebeveyne karşı da nafaka davası açılabilir. Mahkeme, her iki ebeveynin mali gücünü değerlendirerek nafaka miktarını paylaştırır.


Sonuç ve Değerlendirme

Üniversite okuyan çocuğa nafaka verilmesi, Türk Medeni Kanunu’nun 328/2. maddesi ile güvence altına alınmış önemli bir haktır. Bu düzenleme, eğitimin toplumsal önemini vurgulayan kanun koyucunun bilinçli tercihini yansıtmaktadır.

Özetlemek gerekirse:

  • 18 yaş sonrası yardım nafakası, eğitimi devam eden ergin çocuklar için geçerlidir
  • İştirak nafakası 18 yaşta sona erer, yardım nafakası için yeni dava açılmalıdır
  • Açıköğretim, özel üniversite ve dershane süreçleri de nafaka kapsamındadır
  • Nafaka hakkı cinsiyet ayrımı gözetmeksizin tüm çocuklar için geçerlidir
  • Mezuniyet sonrası iş arama süreci için de nafaka devam edebilir
  • Nafaka miktarı, hakkaniyete göre belirlenir

Kaynakça

Mevzuat

  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 327, 328, 364
  • 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu

Yargıtay Kararları

  • Yargıtay HGK, E. 2013/3-1627, K. 2015/1020, T. 13.03.2015
  • Yargıtay 3. HD., E. 2015/12221, K. 2015/16937, T. 28.10.2015
  • Yargıtay 3. HD., E. 2015/10576, K. 2015/18488, T. 19.11.2015
  • Yargıtay 3. HD., E. 2016/16147, K. 2017/5619, T. 19.04.2017
  • Yargıtay 3. HD., E. 2014/6244, K. 2014/13967, T. 23.10.2014
  • Yargıtay 3. HD., E. 2012/14729, K. 2012/20641, T. 03.10.2012
  • Yargıtay 3. HD., E. 2009/21147, K. 2010/645, T. 22.01.2010
  • Yargıtay 3. HD., E. 2010/19165, K. 2010/21689, T. 27.12.2010
  • Yargıtay 3. HD., E. 2011/14457, K. 2011/18098, T. 21.11.2011
  • Yargıtay 3. HD., E. 2013/2413, K. 2013/3980, T. 11.03.2013
  • Yargıtay 12. HD., E. 2005/12338, K. 2005/16008, T. 18.07.2005

Bölge Adliye Mahkemesi Kararları

  • İzmir BAM 18. HD., E. 2021/566, K. 2021/1336, T. 14.07.2021
  • İzmir BAM 2. HD., E. 2017/363, K. 2017/324, T. 28.02.2017

Doktriner Kaynaklar

  • Bafra Şahin, Habibe İrem (2024). Eğitimi Devam Eden Ergin Çocuğa Karşı Ana ve Babanın Nafaka Yükümlülüğü
  • Batur, Çiğdem (2020). Türk Medeni Kanunu’nda İştirak ve Yardım Nafakası
  • Güzel, Samet (2023). Eğitim Nafakası
  • Mıdık, Sadık Furkan (2023). Türk Hukukunda Genel Olarak Nafaka Türleri
  • Savaş, Yağmur (2023). İştirak Nafakası
  • Dursun, Ecem (2024). Türk Medeni Hukukunda Nafaka
  • Akıntürk, Turgut/Ateş Karaman, Derya (2012). Türk Medeni Hukuku, Aile Hukuku
  • Serozan, Rona (2005). Çocuk Hukuku

Yorum bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Scroll to Top